Na czym polega badanie stanu prawnego nieruchomości
Due diligence nieruchomości to sprawdzenie, czy sprzedający rzeczywiście może ją zbyć i czy nie ciążą na niej obciążenia, które obniżą jej wartość. Prawnik analizuje księgę wieczystą (właściciel, służebności, hipoteki, roszczenia), ewidencję gruntów, plan miejscowy lub warunki zabudowy, a przy lokalach — także sytuację we wspólnocie lub spółdzielni.
Nie wszystko widać w księdze wieczystej. Ryzykiem mogą być np. toczące się postępowanie spadkowe, nieuregulowany dostęp do drogi publicznej, umowy najmu zawarte przez sprzedającego czy ustawowe prawo pierwokupu przysługujące gminie albo KOWR.
Kiedy warto skorzystać z pomocy prawnika
- podpisujesz umowę przedwstępną z wysokim zadatkiem albo zaliczką,
- nieruchomość pochodzi ze spadku, darowizny lub podziału majątku,
- kupujesz działkę budowlaną lub rolną i chcesz mieć pewność, co da się na niej postawić,
- w księdze wieczystej widnieje hipoteka, służebność albo wzmianka o wniosku,
- kupujesz nieruchomość komercyjną lub od spółki,
- sprzedający lub kupujący wycofuje się z transakcji.
Jak przebiega transakcja krok po kroku
Najczęściej zaczyna się od umowy przedwstępnej — w formie aktu notarialnego daje ona silniejszą ochronę, bo pozwala dochodzić zawarcia umowy przyrzeczonej przed sądem. Następnie strony gromadzą dokumenty (zaświadczenia o braku zaległości, wypis z ewidencji, ewentualną zgodę banku na wykreślenie hipoteki) i podpisują umowę przenoszącą własność u notariusza. Notariusz pobiera podatek od czynności cywilnoprawnych i składa wniosek o wpis do księgi wieczystej.
Najczęstsze pytania
Czym różni się zadatek od zaliczki?
Zaliczka podlega zwrotowi, jeśli umowa nie dojdzie do skutku. Zadatek pełni funkcję zabezpieczenia: gdy z umowy wycofa się kupujący, sprzedający może go zatrzymać, a gdy wycofa się sprzedający — kupujący może żądać zwrotu podwójnej kwoty.
Czy umowa przedwstępna musi być u notariusza?
Nie musi — może być zawarta na piśmie. Forma aktu notarialnego daje jednak możliwość sądowego wymuszenia zawarcia umowy przyrzeczonej, a w formie zwykłej pisemnej można dochodzić jedynie odszkodowania.
Jaki podatek płaci się przy zakupie mieszkania z rynku wtórnego?
Co do zasady kupujący płaci podatek od czynności cywilnoprawnych w wysokości 2% wartości rynkowej, pobierany przez notariusza. Przepisy przewidują wyjątki, np. dla niektórych zakupów pierwszego mieszkania — warto je sprawdzić przed transakcją.
Informacje mają charakter ogólny i nie zastępują porady prawnej w konkretnej sprawie.