Władza rodzicielska, piecza i kontakty — czym się różnią
Władza rodzicielska to prawo i obowiązek decydowania o istotnych sprawach dziecka: edukacji, leczeniu, wyjazdach za granicę. Co do zasady przysługuje obojgu rodzicom także po rozwodzie — sąd może ją ograniczyć, zawiesić albo odebrać, gdy wymaga tego dobro dziecka.
Od władzy rodzicielskiej odróżnia się kontakty z dzieckiem, czyli spotkania, rozmowy, wspólne wyjazdy. Prawo do kontaktów ma rodzic niezależnie od władzy rodzicielskiej, a także dziadkowie i rodzeństwo. Sąd ustala je, gdy rodzice się nie porozumieją, i zawsze kieruje się przede wszystkim dobrem dziecka.
Kiedy warto skorzystać z pomocy prawnika
- rodzice nie mogą uzgodnić, z kim dziecko ma zamieszkać,
- drugi rodzic utrudnia kontakty albo nie przestrzega ustalonego harmonogramu,
- planowana jest przeprowadzka z dzieckiem do innego miasta lub za granicę,
- w rodzinie dochodzi do przemocy lub zaniedbań i potrzebne jest ograniczenie władzy rodzicielskiej,
- chcesz zmienić wcześniejsze orzeczenie, bo sytuacja dziecka się zmieniła.
Jak przebiega sprawa o kontakty lub władzę rodzicielską
Sprawy te rozpoznaje wydział rodzinny sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania dziecka. Sąd często zleca opinię opiniodawczego zespołu sądowych specjalistów, wysłuchuje dziecko, jeśli pozwala na to jego wiek, i zachęca do mediacji. Rodzice mogą też przedstawić porozumienie o sposobie wykonywania władzy rodzicielskiej i kontaktów (tzw. plan wychowawczy) — sąd uwzględnia je, jeśli jest zgodne z dobrem dziecka.
Najczęstsze pytania
Czy rodzic, z którym dziecko nie mieszka, traci władzę rodzicielską?
Nie. Po rozwodzie władza rodzicielska zwykle przysługuje obojgu rodzicom, a sąd jedynie wskazuje miejsce zamieszkania dziecka i ustala kontakty. Ograniczenie władzy wymaga szczególnych powodów związanych z dobrem dziecka.
Co zrobić, gdy drugi rodzic utrudnia kontakty z dzieckiem?
Można złożyć wniosek o zagrożenie zapłatą określonej sumy pieniężnej za każde naruszenie ustalonych kontaktów, a następnie o jej nakazanie. Prawnik pomoże też w sprawie o zmianę sposobu kontaktów albo miejsca zamieszkania dziecka.
Czy dziadkowie mogą domagać się kontaktów z wnukiem?
Tak. Prawo do kontaktów z dzieckiem przysługuje także dziadkom, rodzeństwu i innym osobom, które przez dłuższy czas sprawowały nad nim pieczę. W razie sporu decyduje sąd.
Informacje mają charakter ogólny i nie zastępują porady prawnej w konkretnej sprawie.